Yangın güvenliğinin temel taşlarından biri, kullanılan ekipmanların doğru çalışır durumda olmasıdır. Özellikle yangın tüpü dolum ve bakım hizmeti, bir binanın güvenlik seviyesini doğrudan etkiler. Ancak doğru firmayı seçmek, sanıldığından daha dikkat gerektiren bir süreçtir. Çünkü piyasada yetkili olmayan, kayıt dışı çalışan ve hatalı dolum yapan pek çok işletme bulunmaktadır.
Bu rehberde, yangın tüpü dolum ve bakım hizmeti alırken dikkat edilmesi gereken tüm kriterleri, resmi standartları ve firmaların gerçekten “yetkili” olup olmadığının nasıl anlaşılacağını adım adım ele alıyoruz.
1. Firma TS EN 3 ve TS ISO 11602 Standartlarına Uygun Mu?
Yangın söndürücülerin dolumu ve bakımı, belirli kalite ve güvenlik standartlarına tabidir.
Yetkili bir firmanın sahip olması gereken temel standartlar:
- TS EN 3: Taşınabilir yangın söndürücülerin tasarım ve üretim standardı
- TS ISO 11602-2: Yangın söndürücülerin bakım ve kontrol proses standardı
- TS 862: Yangın tüpü dolum tesislerinin çalışma şartları
Bu belgelere sahip olmayan bir firma, prosedürleri doğru şekilde uygulamayabilir.
Neden bu önemli?
Standartlara uygun yapılmayan bir dolum;
- Tüpün basıncının eksik olmasına,
- Kullanılan tozun/dolum malzemesinin kalitesiz olmasına,
- Valf, hortum ve manometre arızalarına,
- Ve yangın anında tüpün çalışmamasına neden olabilir.
2. Firma TSE Onaylı ve Yetkili Servis Belgesine Sahip Mi?
Yangın tüpü dolum ve bakım hizmeti alırken ilk sorulması gereken şey:
➡ “TSE’den yetkili misiniz?”
Yetkili firmada mutlaka bulunması gereken belgeler:
- TSE Hizmet Yeterlilik Belgesi (HYB)
- Sanayi Sicil Belgesi
- Dolum Tesisi Uygunluk Belgesi
- İşletme Ruhsatı
Bu belgeler olmadan yapılan bakım veya dolum işlemi resmiyet taşımaz.
3. Kullanılan Dolum Malzemeleri Kaliteli ve Orijinal Mi?
Uygun olmayan söndürme tozu veya CO₂ gazı tüpün performansını ciddi şekilde düşürür.
Kalitesiz dolumun riskleri:
- Tüpün çok daha hızlı boşalması
- Yangını söndürme süresinin uzaması
- Tüpün valf veya hortumundan sızıntı
- Uzun süreli depolamada çökme ve tıkanma
Nelere dikkat edilmeli?
- Kullanılan toz A-B-C sınıfı kuru kimyevi toz standardına uygun olmalı
- CO₂ tüplerde yüksek saflıkta gaz kullanılmalı
- Firma dolum sonrası değiştirilen parçaları kullanıcıya göstermeli
4. Periyodik Bakım Etiketleri Doğru Şekilde Basılıyor Mu?
Her tüpün üzerinde, bakımın ne zaman yapıldığını gösteren bir etiket bulunur.
Yetkili firmalar:
- Etiket üzerinde firma adı, TSE numarası ve tarih basar
- Bakım ve dolumun detaylarını kaydeder
- Barkod veya QR kodla kontrol imkânı sağlar
Yetkisiz firmalar:
- Sahte etiket kullanabilir
- Etikete tarih basmayabilir
- Sadece “dolum yapıldı” yazılı sticker yapıştırabilir
Bu da resmî denetimde kurumun sorumluluk almasına neden olur.
5. Firma Yerinde Kontrol, Test ve Tartım Yapıyor Mu?
Profesyonel yangın tüpü dolum ve bakım firmaları, tüpleri laboratuvar benzeri testlerden geçirir.
Mutlaka yapılması gereken kontroller:
- Tüpün dış gövde kontrolü
- Tüpün tartılması (eksik dolum olup olmadığı için)
- Manometre testleri
- Sızıntı testleri
- Hortum ve valf kontrolü
Eğer firma tüpü eline alıp sadece “tamam bu olur” diyorsa → kaçınmak gerekir.
6. Fiyat Teklifleri “Aşırı Düşük” Mü?
Yetkisiz firmaların en belirgin işareti:
➡ Çok düşük fiyatlar.
Kaliteli kuru kimyevi toz, test cihazları, işçilik ve TSE prosedürleri maliyetlidir.
Piyasanın çok altında verilen fiyatlar genelde şunları gösterir:
- Kalitesiz toz kullanımı
- Eksik dolum
- Etiket hilesi
- TSE prosedürlerinin uygulanmaması
Fiyat karşılaştırması yaparken uygun aralıkta teklifler seçilmelidir.
7. Dolum Sonrası Tüpler Garanti ve Rapor ile Teslim Ediliyor Mu?
Yetkili firmalar bir rapor sunar:
Rapor içeriğinde şunlar olmalıdır:
- Yapılan işlemler
- Değiştirilen parçalar
- Tüpün son tartım bilgisi
- Yetkili mühür veya QR barkod
- Periyodik bakım detayları
Ek olarak, dolum sonrası garanti süresi belirtilmelidir.
Birçok yetkili firma 1 yıla kadar hizmet garantisi sunar.
8. Firma Personeli Eğitimli ve Sertifikalı Mı?
Tüp dolumu teknik bir iştir ve uzmanlık gerektirir.
Personelin sahip olması gereken eğitimler:
- TSE yangın söndürücü dolum sertifikası
- İş güvenliği eğitimleri
- Basınçlı kaplar konusunda yetkinlik
- İlk yardım bilgisi
9. Firma Referans ve Deneyim Sunabiliyor Mu?
Güvenilir bir firma, çalıştığı kurumları açıkça paylaşır:
- AVM’ler
- Okullar
- Sanayi tesisleri
- Kamu kurumları
- Zincir mağazalar
Referanslar şeffaflık sağlar.
10. Firma “Kapıya Gelip Etiket Basan” Tiplerden Mi?
Bu durum son yılların en büyük problemi.
Bazı ekipler tüpü almadan veya dolum yapmadan etiketi yenileyerek ücret talep eder.
Bu işlem tamamen yasa dışıdır ve herhangi bir yangında sorumluluk doğrudan kullanıcıya ait olur.
Yetkili Firma Seçerken Dikkat Etmen Gereken 10 Soru
- TSE Hizmet Yeterlilik Belgeniz var mı?
- Dolum tesisi size mi ait, yoksa aracı mısınız?
- Kullanılan toz hangi standarda uygun?
- Dolum sonrası tartım raporu veriyor musunuz?
- Bakım etiketleri TSE formatına uygun mu?
- Kaç yıldır hizmet veriyorsunuz?
- Personeliniz sertifikalı mı?
- Referanslarınızı görebilir miyim?
- Fiyat neden piyasa ortalamasının altında/üstünde?
- Tüplerin içini açıp gösteriyor musunuz?
Bu sorular, firmanın profesyonelliğini direkt ortaya çıkarır.
Sonuç: Güvenilir Bir Firma Seçmek, Yangın Anında Hayat Kurtarır
Yangın tüpü dolum ve bakım hizmeti, karşılaştırma yaparak seçilmesi gereken ciddi bir süreçtir.
Unutma:
➡ Sadece tüp almak değil, doğru firmadan hizmet almak önemlidir.
Doğru firma:
- Standarda uygun çalışır
- Kaliteli dolum yapar
- Etiket ve raporları şeffaf sunar
- Yangın anında ekipmanın %100 çalışmasını sağlar
İster okul, ister fabrika, ister ofis olsun — düzenli bakım ve yetkili firma seçimi, yangın güvenliğinde en kritik adımdır.
